Czy Polacy nadal uważają, że zakup nieruchomości to bezpieczna i korzystna metoda lokowania oszczędności? Tak, z badania „Potrzeby i aspiracje mieszkaniowe Polaków” wynika, że aż 80% z nas jest właśnie takiego zdania. Ankieta wykazała również, że 71% respondentów posiada nieruchomość.
Gdzie mieszkają Polacy?
Według danych Eurostat za 2024 r., zaprezentowanych w raporcie, Polacy są w europejskiej czołówce, jeśli chodzi o zamieszkanie we własnych mieszkaniach. Aż 86% Polaków mieszka we własnościowych nieruchomościach mieszkaniowych, a 14% je wynajmuje. Średnia w Europie kształtuje się inaczej: mieszkanie na własność posiada 68%, a 32% je wynajmuje.
Własne mieszkanie wyznacznikiem komfortu i stabilności życiowej
Z badania „Potrzeby i aspiracje mieszkaniowe Polaków” wynika, że 71% ankietowanych ma nieruchomość, a większość kojarzy mieszkanie z dobrym życiem, stabilnością i możliwością podejmowania decyzji rodzinnych, takich jak posiadanie dzieci. Mocno nastawione na posiadanie własnej nieruchomości są też osoby młode. Mimo że dostrzegają większe trudności finansowe i organizacyjne niż starsze pokolenie, nadal dążą do tego. Według danych około 92% osób w wieku 18–24 lata (według PAP) chce w przyszłości kupić mieszkanie, jeśli rata kredytu będzie porównywalna z obecnym czynszem. Dodatkowo 79,9% badanych uważa zakup mieszkania za bezpieczną i dobrą formę lokowania oszczędności.
Najem mieszkania jest natomiast wciąż postrzegany głównie jako rozwiązanie tymczasowe. Z badania wynika, że zaledwie 20% ankietowanych zadeklarowało, że najem będzie ich formą zamieszkania przez całe życie. Wśród młodych odsetek ten wyniósł zaledwie 1%. Autorzy badań zaznaczyli, że powody wynajmu wynikają przede wszystkim z ograniczeń finansowych, a nie z wyboru. Wśród młodych najczęściej wskazywanymi barierami wobec kredytu hipotecznego były brak wkładu własnego, wysokie raty oraz ograniczona zdolność kredytowa. Badanie wykazało również, że najczęściej mieszkania wynajmują kobiety (62%) w wieku ok. 25 lat oraz osoby nie mieszkające z dziećmi (74%), zamieszkałe w dużych i średnich miastach.
Teoria a praktyka: rozbieżność między deklarowaną preferencją własności a rzeczywistą akceptacją najmu
Wyniki badań wskazują na wyraźną rozbieżność między deklarowaną chęcią posiadania własnego mieszkania a rzeczywistą akceptacją najmu. Tylko niewielka część młodych i dorosłych traktuje najem jako długotrwałą alternatywę dla zakupu. Większość respondentów wśród głównych przeszkód w zakupie nieruchomości wymienia wysokie ceny zakupu (77%), warunki kredytowe – oprocentowanie kredytów hipotecznych (40%) i wymagania dotyczące zdolności kredytowej oraz wkładu własnego (30%). Ankietowani zwracają też uwagę na bariery strukturalne, w tym m.in. zbyt mała liczba mieszkań komunalnych i TBS (19%) czy niepewność zatrudnienia (19%). W badaniu zwrócono więc uwagę na to, że popularna w debacie publicznej teza o równej wartości najmu i własności nie znajduje potwierdzenia w postawach społecznych, także wśród najmłodszych respondentów.
